تشکل های صنفی رسانه به رسمیت شناخته شوند

به گزارش خبرنگار مهر، رضا رحیم پور با اشاره به نقش تشکل های صنفی در شناسایی و پیگیری مسائل حوزه رسانه اظهار کرد: اگر انجمن های صنفی رسانه مورد حمایت و توجه مسئولان قرار گیرند، می توانند در بررسی مشکلات، ارائه راهکار و کمک به حل مسائل این حوزه نقش مؤثری ایفا کنند؛ چراکه فعالان هر صنف، به دلیل حضور مستقیم در آن حوزه، مشکلات و نیازهای صنفی خود را بهتر از افراد خارج از آن می شناسند.

وی افزود: در بسیاری از اصناف کشور، اتحادیه ها و تشکل های صنفی شکل گرفته اند و بخشی از امور به خود صنوف واگذار شده است. در حوزه رسانه نیز می توان از ظرفیت تشکل های صنفی برای نظارت، نقد و ساماندهی مسائل استفاده کرد.

رئیس انجمن صنفی خبرنگاران استان زنجان با بیان اینکه «نظارت درون صنفی می تواند به حرفه ای تر شدن فعالیت رسانه ها کمک کند»، تصریح کرد: اگر دولت مستقیماً بر اصحاب رسانه نظارت کند، ممکن است این نظارت به عنوان محدودیت یا سانسور فعالیت رسانه ای تلقی شود، اما وقتی مسائل حرفه ای از سوی تشکل های صنفی و به شکل تخصصی و درون صنفی پیگیری شود، می تواند هم اثربخشی بیشتری داشته باشد و هم مورد استقبال فعالان رسانه قرار گیرد.

رحیم پور با اشاره به تشکیل انجمن صنفی خبرنگاران استان زنجان گفت: این انجمن چند سال است که فعالیت خود را آغاز کرده و در ابتدای کار به صورت خودجوش و با چندین محور فعالیت، اقدامات مختلفی را دنبال می کرد و در آن مقطع نیز مشکلی برای فعالیت انجمن وجود نداشت.

رئیس انجمن صنفی خبرنگاران استان زنجان با تأکید بر ضرورت حمایت از تشکل های صنفی حوزه رسانه گفت: اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی و دیگر متولیان امر رسانه باید انجمن های صنفی خبرنگاران و سایر تشکل های مرتبط با اصحاب رسانه را به رسمیت بشناسند و دست کم از نظر معنوی از فعالیت آنها حمایت کنند.

وی ادامه داد: با گذشت زمان، نیاز به تعامل بیشتر با متولیان حوزه رسانه، به ویژه اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی، احساس شد، اما متأسفانه در دوره های مختلف مدیریت این اداره کل، آن گونه که انتظار می رفت از ظرفیت انجمن صنفی خبرنگاران استفاده نشده است.

رئیس انجمن صنفی خبرنگاران استان زنجان گفت: در گذشته حتی با وزیر وقت فرهنگ و ارشاد اسلامی مکاتبه کردیم و ضمن اعلام موجودیت انجمن، آمادگی خود را برای ایفای نقش به عنوان بازوی فکری و مشورتی در حوزه رسانه اعلام کردیم که با استقبال وی نیز مواجه شد.

رحیم پور افزود: حتی در حاشیه همان مکاتبات، بر ضرورت همکاری با تشکل های صنفی و امکان اختصاص دفتر به انجمن تأکید شده بود، اما متأسفانه این موضوع در استان زنجان به نتیجه نرسید و به نظر می رسد نوع نگاه مدیران کل گذشته و فعلی به انجمن های صنفی، مانع استفاده از ظرفیت این تشکل ها شده است.

وی با انتقاد از برخی توجیهات درباره مجوز فعالیت انجمن صنفی خبرنگاران بیان کرد: در برخی جلسات رسمی، حتی شورای اطلاع رسانی استان، موضوع مجوز انجمن مطرح شده و عنوان شده است که این انجمن از وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی مجوز گرفته و باید از اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی مجوز دریافت می کرد؛ در حالی که محل صدور مجوز یک تشکل صنفی، نمی تواند دلیلی برای نادیده گرفتن موجودیت و ظرفیت آن باشد.

رهاشدگی در حوزه رسانه آسیب زاست

رئیس انجمن صنفی خبرنگاران استان زنجان با بیان اینکه نبود تشکل های صنفی فعال و عدم استفاده از ظرفیت آنها می تواند موجب رهاشدگی در حوزه رسانه شود، گفت: امروز در فضای رسانه ای، چه در حوزه مطبوعات و چه در فضای مجازی، شاهد آسیب هایی هستیم و بخشی از این مشکلات به نبود نظارت و راهبری مؤثر بازمی گردد.

رحیم پور افزود: حرفه خبرنگاری و فعالیت رسانه ای، حرفه ای اثرگذار بر افکار عمومی است و به همین دلیل نمی توان نسبت به آموزش، هدایت، نظارت و ساماندهی این حوزه بی تفاوت بود.

وی با طرح این پرسش که اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی در طول سال چند بار نشست های آموزشی و توجیهی با اصحاب رسانه برگزار می کند، گفت: اگر چنین جلساتی به شکل مستمر برگزار می شود، باید از متولیان امر تشکر کرد، اما اگر این اتفاق نمی افتد، موضوع قابل نقد است.

رئیس انجمن صنفی خبرنگاران استان زنجان تأکید کرد: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و ادارات کل استانی به عنوان متولی حوزه رسانه باید در طول سال و حتی به شکل فصلی یا مستمر، جلساتی با اصحاب رسانه داشته باشند، مسائل و مشکلات آنها را بشنوند و نسبت به راهنمایی، آموزش و راهبری فعالان این حوزه اقدام کنند.

رحیم پور ادامه داد: برگزاری چنین جلساتی می تواند از بروز بسیاری از آسیب های رسانه ای در آینده جلوگیری کند و به ارتقای سطح حرفه ای رسانه ها کمک کند.

صدور مجوز رسانه پایان مسئولیت نیست

وی یکی دیگر از نقدهای جدی در حوزه رسانه را نگاه صرفاً مجوزمحور دانست و گفت: اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی نباید وظیفه خود را صرفاً صدور مجوز رسانه بداند. صدور مجوز پایان مسئولیت نیست، بلکه از زمان صدور مجوز، مسئولیت نظارت، آموزش و راهبری نیز باید مورد توجه قرار گیرد.

رئیس انجمن صنفی خبرنگاران استان زنجان افزود: امروز فعالیت رسانه ای یک حرفه تخصصی است و در دانشگاه ها نیز این حوزه به صورت تخصصی آموزش داده می شود. بنابراین باید در فرآیند صدور مجوز رسانه، تخصص و صلاحیت حرفه ای متقاضیان نیز مورد توجه قرار گیرد.

رحیم پور تصریح کرد: نمی توان در حوزه ای به اهمیت رسانه که مستقیماً با افکار عمومی، فرهنگ و مسائل اجتماعی و سیاسی جامعه ارتباط دارد، بدون توجه کافی به تخصص و صلاحیت حرفه ای افراد مجوز صادر کرد و سپس نظارت مؤثری بر فعالیت آنها نداشت.

وی هشدار داد: نتیجه چنین وضعیتی می تواند افزایش فعالیت افرادی باشد که فاقد صلاحیت و تخصص لازم هستند و در نهایت پدیده «خبرنگارنماها» در جامعه گسترش پیدا کند که این موضوع به اعتبار و جایگاه حرفه خبرنگاری آسیب می زند.

ضعف معیشتی خبرنگاران زمینه ساز آسیب های حرفه ای است

رئیس انجمن صنفی خبرنگاران استان زنجان با اشاره به مشکلات معیشتی خبرنگاران نیز گفت: پایین بودن حقوق و حق الزحمه خبرنگاران یکی دیگر از مسائلی است که باید مورد توجه قرار گیرد، چراکه مشکلات اقتصادی می تواند زمینه ساز برخی آسیب های حرفه ای شود.

رحیم پور افزود: وقتی خبرنگار از نظر اقتصادی در شرایط نامناسبی قرار داشته باشد، ممکن است در معرض برخی فشارها یا تطمیع ها از سوی افراد و دستگاه ها قرار گیرد و این مسئله می تواند به رسالت حرفه ای و استقلال خبرنگاری آسیب وارد کند.

انتقاد از تغییر ترکیب شورای اطلاع رسانی استان زنجان

وی همچنین با اشاره به ترکیب شورای اطلاع رسانی استان زنجان اظهار کرد: در دوره های گذشته، انجمن صنفی خبرنگاران و برخی فعالان رسانه ای در شورای اطلاع رسانی استان حضور داشتند و به عنوان نماینده صنف می توانستند دیدگاه ها و مسائل جامعه رسانه ای را مطرح کنند.

رئیس انجمن صنفی خبرنگاران استان زنجان گفت: متأسفانه در رویکرد جدید، ترکیب اعضای شورای اطلاع رسانی تغییر کرده و انجمن صنفی خبرنگاران و برخی نمایندگان صنفی از این ترکیب کنار گذاشته شده اند.

رحیم پور با انتقاد از این روند افزود: تغییر اعضای یک شورای تخصصی، آن هم بدون اطلاع و گفت وگو با تشکل های صنفی مرتبط، قابل نقد است. انتظار می رود در چنین شوراهایی از حضور طیف های مختلف و نمایندگان واقعی جامعه رسانه استفاده شود تا تصمیم ها از پشتوانه کارشناسی و صنفی بیشتری برخوردار باشد.

وی با بیان اینکه حضور افراد با دیدگاه های متفاوت می تواند به غنای تصمیم گیری کمک کند، اظهار کرد: یکدست شدن ترکیب شوراها و حذف تشکل های صنفی، عملاً ظرفیت مشورتی آنها را کاهش می دهد.

رئیس انجمن صنفی خبرنگاران استان زنجان گفت: انتظار ما از استاندار زنجان به عنوان رئیس شورای اطلاع رسانی استان و همچنین اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی این است که ظرفیت انجمن های صنفی رسانه را جدی بگیرند، آنها را به رسمیت بشناسند و از ظرفیت فکری و کارشناسی فعالان صنفی در تصمیم گیری های مرتبط با رسانه استفاده کنند.

رحیم پور تأکید کرد: انجمن های صنفی خبرنگاران نه رقیب دستگاه های متولی، بلکه می توانند بازوی مشورتی و فکری آنها باشند و تعامل سازنده میان دولت و تشکل های صنفی، در نهایت به ارتقای کیفیت رسانه، کاهش آسیب های حرفه ای و تقویت اعتماد عمومی منجر خواهد شد.